Một sân golf có thể đầu tư hàng triệu đô la vào máy cắt cỏ, hệ thống tưới, xe chuyên dụng và thiết bị chăm sóc mặt sân. Nhưng chất lượng vận hành cuối cùng không chỉ phụ thuộc vào việc mua máy tốt đến đâu, mà còn phụ thuộc vào ai hiểu, bảo dưỡng, hiệu chỉnh và giữ cho những thiết bị đó hoạt động chính xác mỗi ngày.

Một con số đáng chú ý từ mô hình đào tạo quốc tế

Một chương trình đào tạo nghề của John Deere tại Anh và Ireland vừa công bố tỷ lệ 91% học viên hoàn thành chương trình, cao hơn đáng kể so với mức trung bình khoảng 60% của các chương trình học nghề tại Anh. Trong nhóm học viên hoàn thành, 74% đạt loại khá hoặc xuất sắc trong kỳ đánh giá năng lực cuối khóa, và bốn năm liên tiếp, toàn bộ học viên bước vào kỳ đánh giá cuối cùng đều vượt qua.

Điều đáng học với ngành golf Việt Nam không nằm ở thương hiệu John Deere, mà ở cách họ đang nhìn một nghề kỹ thuật: đào tạo phải gắn trực tiếp với công việc, thiết bị thật, người hướng dẫn thật và tiêu chuẩn năng lực có thể kiểm chứng.

Một sân golf không thể vận hành tốt nếu thiếu người hiểu máy

Phía sau một mặt green cắt đều, fairway sạch, rough đúng chiều cao hay bunker được chuẩn bị đúng thời điểm là cả một hệ thống thiết bị hoạt động gần như mỗi ngày.

Đội kỹ thuật thiết bị có thể phải làm việc với máy cắt reel, hệ thống thủy lực, động cơ diesel và điện, bộ truyền động, hệ thống pin, máy mài lưỡi, thiết bị phun, máy chuyên dụng chăm sóc cỏ và ngày càng nhiều hệ thống chẩn đoán điện tử.

Đây không phải công việc “sửa máy khi máy hỏng”. Một kỹ thuật viên giỏi phải biết phát hiện dấu hiệu bất thường trước khi thiết bị dừng hoạt động, hiểu khi nào lưỡi cắt mất độ chính xác, khi nào hệ thống thủy lực có vấn đề và khi nào một sai lệch nhỏ của thiết bị bắt đầu ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt cỏ. Trong chăm sóc sân golf, một chiếc máy vẫn chạy chưa chắc đã là một chiếc máy đang vận hành đúng.

Sai số kỹ thuật có thể trở thành sai số chất lượng mặt sân

Điểm rất đặc thù của thiết bị sân golf là máy không chỉ thực hiện công việc cơ khí; nó trực tiếp tác động lên một bề mặt sống.

Một máy cắt được hiệu chỉnh không đúng có thể làm tổn thương lá cỏ thay vì cắt sạch. Máy phun sai lưu lượng có thể khiến lượng vật tư phân bổ không đồng đều. Thiết bị gặp trục trặc giữa thời điểm chuẩn bị sân cho giải đấu có thể làm đảo lộn lịch bảo dưỡng của cả đội.

Vì vậy kỹ thuật thiết bị nằm ở giao điểm của cơ khí, điện – điện tử, công nghệ cỏ sân golf và vận hành.

Hiệp hội Quản lý Sân Golf Hoa Kỳ (GCSAA) thậm chí xây dựng riêng Chương trình Chứng nhận Quản lý Thiết bị theo hai cấp độ. Hoàn thành hai cấp này là điều kiện để tiến tới chứng nhận Quản lý Thiết bị Cỏ chuyên nghiệp (Certified Turf Equipment Manager – CTEM). Điều đó cho thấy ở các thị trường golf phát triển, quản lý thiết bị đã được nhìn nhận như một nghề có lộ trình chuyên môn riêng, chứ không phải một vị trí phụ trong bộ phận bảo dưỡng.

Tại sao mô hình đào tạo của John Deere đáng để Việt Nam nhìn lại?

Chương trình John Deere kết hợp đào tạo với việc làm có trả lương, được triển khai cùng đơn vị đào tạo chuyên môn ProVQ. Người học không chỉ học lý thuyết mà làm việc trong mạng lưới đại lý, có người hướng dẫn và cuối khóa phải vượt qua một kỳ đánh giá độc lập về năng lực nghề nghiệp. Chương trình đã vận hành hơn 30 năm và đào tạo hơn 1.400 nhân sự kỹ thuật.

Điểm quan trọng nhất ở đây là mối liên kết giữa ba bên: đơn vị đào tạo – doanh nghiệp thiết bị – nơi sử dụng lao động.

Nếu ba bên tách rời, trường có thể dạy những kỹ năng doanh nghiệp không cần, doanh nghiệp lại phải đào tạo lại từ đầu, còn người học không nhìn thấy con đường nghề nghiệp rõ ràng. Ngược lại, khi chương trình đào tạo bắt đầu từ năng lực mà công việc thực tế yêu cầu, người học hiểu họ học để làm gì và doanh nghiệp biết mình sẽ nhận được nhân sự ở mức kỹ năng nào.

Việt Nam đang thiếu một cách nhìn đầy đủ hơn về “Nghề Golf”

Khi nói đến việc làm trong golf tại Việt Nam, những nghề được nhắc nhiều thường là caddie, huấn luyện viên, nhân viên phục vụ golfer, lễ tân hay quản lý vận hành.

Nhưng một sân golf còn cần đội ngũ rất rộng phía sau: quản lý cỏ, kỹ thuật tưới, kỹ thuật máy, cơ điện, quản lý đội xe, bảo dưỡng cơ sở vật chất, kho phụ tùng và nhiều vị trí chuyên môn khác.

Trong đó, kỹ thuật thiết bị có một lợi thế đặc biệt: người học không nhất thiết phải xuất phát từ golf. Một người được đào tạo cơ khí ô tô, máy công trình, điện – điện tử, cơ điện tử hoặc động cơ hoàn toàn có thể chuyển sang ngành golf nếu được đào tạo bổ sung về thiết bị chuyên dụng và đặc điểm vận hành sân. Đây có thể là một nguồn nhân lực rất tiềm năng cho Việt Nam.

Một chương trình đào tạo cho Việt Nam có thể bắt đầu nhỏ hơn

Việt Nam chưa cần sao chép nguyên mô hình John Deere. Một chương trình thử nghiệm hoàn toàn có thể bắt đầu từ sự hợp tác giữa một sân golf, một nhà cung cấp thiết bị và một cơ sở đào tạo nghề.

Học viên có thể trải qua các học phần từ an toàn xưởng, bảo dưỡng định kỳ, điện – thủy lực cơ bản, hệ thống truyền động, mài và hiệu chỉnh bộ phận cắt, chẩn đoán lỗi, quản lý phụ tùng cho đến thực hành với thiết bị đang vận hành tại sân.

Quan trọng hơn, cuối chương trình không nên chỉ có một chứng chỉ hoàn thành khóa học. Người học cần chứng minh được họ thực sự có thể kiểm tra, bảo dưỡng, chẩn đoán và xử lý thiết bị theo tiêu chuẩn công việc. Đây chính là điểm rất đáng học từ mô hình quốc tế.

Người kỹ thuật giỏi không chỉ tiết kiệm tiền sửa máy

Ở cấp quản lý, giá trị của bộ phận kỹ thuật thiết bị còn rộng hơn. Bảo trì tốt giúp kéo dài vòng đời tài sản. Dữ liệu sửa chữa giúp sân biết thiết bị nào đang trở nên tốn kém. Quản lý phụ tùng tốt giảm thời gian máy nằm chờ. Lịch bảo dưỡng chủ động giúp bộ phận chăm sóc cỏ tránh mất thiết bị vào thời điểm quan trọng.

Nói cách khác, kỹ thuật thiết bị tác động trực tiếp tới chi phí vận hành, chất lượng mặt sân và khả năng duy trì dịch vụ ổn định cho golfer.

Một sân golf chuyên nghiệp không chỉ cần superintendent giỏi hay máy móc hiện đại. Nó còn cần những người phía sau đủ giỏi để biến máy móc thành năng lực vận hành ổn định mỗi ngày. Và nếu ngành golf Việt Nam muốn phát triển theo chiều sâu, đây là một nhóm nghề rất đáng được gọi đúng tên, đào tạo bài bản và xây dựng thành một con đường nghề nghiệp thực sự.

Biên tập: Golf In Vietnam